Mobbing Nedir? (İş Yerinde Psikolojik Taciz Rehberi)
Mobbing, iş yerinde bir çalışanın sistematik, sürekli ve kasıtlı şekilde psikolojik baskıya, yıldırmaya ve dışlamaya maruz bırakılmasıdır. Türk iş hukukunda doğrudan “mobbing” kavramı düzenlenmemiş olsa da, işçinin kişilik haklarını koruyan hükümler çerçevesinde bu tür davranışlar hukuka aykırı kabul edilmektedir.
Mobbing yalnızca açık hakaret veya tehdit şeklinde gerçekleşmez. Sürekli eleştirme, görev vermeme, küçük düşürme, izolasyon, aşırı iş yükü yükleme veya tam tersine iş vermeyerek çalışanı değersiz hissettirme gibi davranışlar da mobbing kapsamında değerlendirilebilir. Önemli olan, bu davranışların süreklilik arz etmesi ve işçiyi yıldırma amacına yönelik olmasıdır.
İşverenin işçiyi koruma borcu kapsamında, iş yerinde mobbingi önleme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu yükümlülüğün ihlali halinde işveren hukuki sorumlulukla karşı karşıya kalabilir.
Kötü Niyet Tazminatı Nedir?
Kötü niyet tazminatı, işverenin iş sözleşmesini kötü niyetli şekilde feshetmesi halinde işçiye ödemek zorunda olduğu özel bir tazminat türüdür. Bu tazminat, özellikle iş güvencesi hükümlerinden yararlanamayan işçiler açısından önemli bir koruma mekanizmasıdır.
İşverenin fesih hakkını dürüstlük kurallarına aykırı şekilde kullanması, yani işçiyi cezalandırmak, baskı kurmak veya hukuka aykırı bir amaçla işten çıkarması halinde kötü niyet tazminatı gündeme gelir.
Bu tazminat, ihbar tazminatına ek olarak talep edilebilir ve işçinin uğradığı haksızlığın telafi edilmesini amaçlar.
Mobbinge Maruz Kalan İşçinin Tazminat ve Diğer Hakları Nelerdir?
Mobbinge maruz kalan işçi, hem iş hukukundan hem de genel hukuk hükümlerinden kaynaklanan çeşitli haklara sahiptir. İşçi, uğradığı psikolojik baskı nedeniyle iş sözleşmesini haklı nedenle feshedebilir ve bu durumda kıdem tazminatına hak kazanır.
Bunun yanında işçi, yaşadığı manevi zararlar nedeniyle manevi tazminat talep edebilir. Eğer mobbing nedeniyle sağlık sorunları ortaya çıkmışsa, maddi tazminat da gündeme gelebilir.
Ayrıca işçi, işverenin eşit davranma borcunu ihlal etmesi durumunda ayrımcılık tazminatı talep edebilir. İşe iade davası açma hakkı da somut olaya göre mümkündür.
Bu hakların kullanılabilmesi için mobbingin somut delillerle ispat edilmesi gerekmektedir. Tanık beyanları, yazışmalar, performans kayıtları ve psikolojik raporlar bu süreçte önemli rol oynar.
Kötü Niyet Tazminat Koşulları
Kötü niyet tazminatına hak kazanılabilmesi için bazı şartların gerçekleşmiş olması gerekir. Öncelikle işçinin iş güvencesi kapsamında olmaması gerekir. Yani genellikle 30’dan az işçi çalıştırılan işyerlerinde veya 6 aydan az kıdemi olan işçiler açısından bu tazminat gündeme gelir.
Bunun yanında işverenin fesih hakkını kötüye kullanmış olması gerekir. Örneğin işçinin şikâyette bulunması, dava açması veya yasal haklarını kullanması nedeniyle işten çıkarılması kötü niyetli fesih olarak değerlendirilebilir.
Bu durumun ispatı halinde işçi, ihbar tazminatına ek olarak kötü niyet tazminatı talep edebilir.
Mobbing Tazminat Tutarları 2026
Mobbing nedeniyle ödenecek tazminat tutarları, sabit bir miktara bağlı değildir. Her somut olayın özelliklerine göre değişiklik gösterir. İşçinin maruz kaldığı psikolojik baskının süresi, yoğunluğu ve işçi üzerindeki etkileri tazminat miktarının belirlenmesinde önemli rol oynar.
2026 yılı itibarıyla verilen mahkeme kararlarına bakıldığında, manevi tazminat tutarlarının olayın ağırlığına göre değiştiği görülmektedir. Uzun süreli ve ağır mobbing vakalarında daha yüksek tazminatlara hükmedilmektedir.
Ancak bu tutarlar her dosyada farklılık gösterdiğinden, kesin bir rakamdan söz etmek mümkün değildir.
Mobbing Davasında Ne Kadar Tazminat Alınır?
Mobbing davalarında alınacak tazminat miktarı, işçinin uğradığı zararın kapsamına göre belirlenir. Mahkeme, işçinin yaşadığı psikolojik etkileri, çalışma koşullarını ve işverenin kusurunu dikkate alarak bir değerlendirme yapar.
Manevi tazminatın yanı sıra, işçinin uğradığı maddi kayıplar da tazminat kapsamına dahil edilebilir. Özellikle sağlık sorunları, iş kaybı veya kariyer zararları bu kapsamda değerlendirilir.
Bu nedenle mobbing davalarında tazminat miktarı, standart bir hesaplamaya bağlı olmayıp tamamen somut olayın özelliklerine göre belirlenmektedir.
