Trafik kazası sonrası aracın onarım maliyeti, piyasa değerine çok yakın veya üzerinde olduğunda araç “pert (tam hasarlı)” kabul edilir. Bu durumda sigorta şirketi, aracın rayiç bedelini ödeyerek aracı sovtaj (hurda) bedeliyle birlikte değerlendirir. Ancak uygulamada sigorta şirketinin pert bedelini düşük hesaplaması sık karşılaşılan uyuşmazlıklardan biridir.
Araç sahibi, sigorta şirketinin belirlediği pert bedelini kabul etmek zorunda değildir. Hukuki yollarla bu bedele itiraz edilmesi mümkündür.
Pert Bedeli Nedir ve Nasıl Belirlenir?
Pert bedeli, aracın kazadan önceki piyasa değeridir. Sigorta şirketi bu bedeli belirlerken ekspertiz raporunu ve ikinci el piyasa verilerini dikkate alır.
Genel olarak şu kriterler kullanılır:
- Aracın marka ve modeli,
- Üretim yılı ve kilometresi,
- Hasar geçmişi,
- Piyasa rayiç değeri,
- Benzer araç satış fiyatları.
Bu bedelden sovtaj (hurda) değeri düşülerek sigortalıya ödenecek tutar belirlenir.
Sigorta Şirketi Neden Düşük Pert Bedeli Hesaplar?
Sigorta şirketleri bazı durumlarda aracın gerçek piyasa değerinden daha düşük bir bedel belirleyebilir. Bu durum genellikle hesaplama yöntemlerinden kaynaklanır.
En sık nedenler:
- Piyasa değerinin düşük gösterilmesi,
- Ekspertiz raporunda eksik değerlendirme,
- Yanlış kilometre veya donanım bilgisi,
- Hasar geçmişinin yanlış yorumlanması,
- Sovtaj değerinin yüksek hesaplanması.
Bu tür durumlarda araç sahibi ciddi maddi kayıp yaşayabilir.
Düşük Pert Bedeline Nasıl İtiraz Edilir?
Araç sahibinin sigorta şirketinin belirlediği pert bedeline itiraz etme hakkı vardır. Bu itiraz hem idari hem de hukuki yollarla yapılabilir.
İzlenebilecek adımlar:
- Sigorta şirketine yazılı itiraz yapılması,
- Bağımsız ekspertiz raporu alınması,
- Piyasa rayiç değer araştırması sunulması,
- Eksik veya hatalı hesaplamaların belirtilmesi.
Sigorta şirketi itirazı kabul etmezse süreç bir üst aşamaya taşınabilir.
Sigorta Tahkim Komisyonu Süreci
Pert bedeli uyuşmazlıklarında en hızlı çözüm yollarından biri Sigorta Tahkim Komisyonudur. Bu kurum, sigorta şirketi ile sigortalı arasındaki anlaşmazlıkları dosya üzerinden inceleyerek karara bağlar.
Süreçte:
- Ekspertiz raporları incelenir,
- Araç rayiç değeri yeniden hesaplanır,
- Gerekirse bilirkişi atanır.
Hakem kararı, çoğu durumda sigorta şirketinin belirlediği bedelden farklı olabilir ve daha yüksek ödeme kararı çıkabilir.
Dava Açma ve Bilirkişi İncelemesi
Tahkim yerine doğrudan mahkemeye başvurulması da mümkündür. Asliye ticaret mahkemelerinde açılan davalarda bilirkişi incelemesi yapılır.
Mahkeme sürecinde:
- Araç piyasa değeri yeniden belirlenir,
- Hasar kayıtları incelenir,
- Sovtaj bedeli değerlendirilir.
Bilirkişi raporu, gerçek pert değerinin tespitinde en önemli delildir.
Araç Sahibinin Hakları
Düşük pert bedeli durumunda araç sahibi sadece sigorta şirketinin teklifine bağlı kalmak zorunda değildir. Birden fazla hukuki hak bulunmaktadır:
- Gerçek rayiç bedelin talep edilmesi,
- Eksik ödemenin tamamlanması,
- Faiz talebi,
- Tahkim veya dava yoluna başvurma.
Pert süreci doğru yönetildiğinde araç sahibi, aracının gerçek piyasa değerine yakın bir tazminat elde edebilir.
